Gleðilegt nýtt ár, kæru lesendur, og þakka ykkur samfylgdina á gamla árinu.
Í fréttabréfi sem kom út í lok árs 2005 lagði ég til að allir settu sér það markmið að leggja fyrir 10% af tekjunum. Ég fékk strax nokkrar athugasemdir við þessa tillögu – það væri aldrei neinn afgangur og tekjurnar dygðu varla fyrir útgjöldum svo að ekkert væri til að spara. En ég hef einnig fengið reynslusögur frá þeim sem settu sér þetta markmið, þrátt fyrir að hafa haldið að það væri ekki hægt, og eru enn í dag að minnast þess með þakklæti. Það er nefnilega alltaf hægt að spara, það er bara ekki sama hvernig það er gert og í hvaða tilgangi. Mig langar til þess að rifja upp áskorunina frá 30. desember 2005 því að ég veit að hún kemur að gagni:
„Sparnaður – áramótaheitið 2006
Það er tillaga mín að ármótaheiti að allir þeir sem ekki eru byrjaðir á sparnaði taki 10% af útborguðum launum og leggi inn á bók. Takið strax 10% við útborgun 1. janúar, áður en þið gerið nokkuð annað við peningana, og leggið fyrir. Eftir það getið þið eytt afganginum. Gerið þetta um hver mánaðamót eða í hvert sinn sem þið fáið peninga og ég get næstum lofað ykkur að árið 2006 verður betra fjárhagsár en árið 2005. Þeir sem eru byrjaðir að leggja fyrir reglulega þurfa ekki á nýársheiti að halda – allavega ekki í fjarmálum – því að þeir gera nú þegar það sem skiptir mestu máli, að spara.
Sparnaður til þess að eyða
Ég hef kosið að kalla þennan sparnað neyslusparnað vegna þess að hann á að nota til þess að kaupa það sem maður þarf á að halda eða mann langar í. Þess vegna er svo auðvelt að leggja fyrir þessi 10%. Ef þú leggur þau inn á neyslusparnaðarbókina 1. janúar en þarft á peningunum að halda strax 2. janúar, þá er það allt í lagi því að þetta er neyslusparnaður og hann á að nota þegar mann vantar peninga. Ef þú þarft ekki strax á sparnaðinum að halda eða þegar kemur að næstu mánaðamótum, þá bætist bara aftur 10% við og peningarnir bíða í rólegheitum og ávaxta sig þangað til þú sækir þá og gerir þér glaðan dag. Þetta er svo auðvelt að viljir þú strengja áramótaheit sem þú veist að þú getur staðið við þá hefur þú fundið það með neyslusparnaðinum.
Sparnaður er betri en olíuauðlindir
Gott dæmi um árangur sparnaðar eru lífeyrissjóðirnir okkar, en þeir eru ekkert annað en sparnaður sem við höfum ástundað s.l. 30 ár. Við höfum lagt fyrir 4% af laununum og vinnuveitandinn 6%. Þessi 10% sparnaður hefur ávaxtað sig svo vel að hann er orðinn rúmir 1.000 milljarðar eða 1 billjón, þrátt fyrir að reglulega sé greiddur lífeyrir úr sjóðunum. Þessi sparnaður okkar í 30 ár hefur skilað öflugri lífeyrissjóðum heldur en olíuauður Norðmanna sem á að gegna svipuðu hlutverki. Og samkvæmt útreikningum Seðlabankans stefnir sparnaðurinn í að tvöfaldast á næstu 10 árum og verða 2.000 milljarðar. Það er svo sannarlega hægt að verða ríkur án þess að eiga olíu.
Sá sparnaður sem ég er að tala um er í engu frábrugðinn lífeyrisssparnaðinum að því leyti að við leggjum reglulega fyrir í sjóð, ávöxtum peningana og greiðum líka úr sjóðnum þegar við þurfum á peningum að halda. Fyrr en seinna fer sjóðurinn að vaxa og vaxa vegna þess að meira fer inn en tekið er út. Ástæðan fyrir því að þetta gerist er sú að með því að byrja á því að taka 10% af útborguðum launum og leggja inn á bók erum við að leggja fyrir peninga sem við þurfum yfirleitt ekki á að halda. Það finna fæstir fyrir því hvort þeir eru að eyða 100% eða bara 90% af laununum sínum, sérstaklega þegar ekki er vitað í hvað peningarnir fara. Það er nánast lögmál, sem allir þekkja, að peningarnir fara bara, það er aldrei neinn afgangur alveg sama hvað mikið eða lítið er til af þeim. Þeir peningar sem eru teknir strax og lagðir til hliðar safnast því smám saman upp og ávaxta sig en afganginum getum við svo áhyggjulaust eytt.
Þetta áramótaheit er ekki aðeins auðvelt að standa við heldur get ég nánast lofað því að það skilar manni betri fjárhag árið 2006 en árið 2005.“
Svo mörg voru þau orð. Núna veit ég með vissu að loforðið sem ég gaf um betri fjárhag með neyslusparnaðinum í desember 2005 er besta leiðin til þess að snúa blaðinu við, stöðva neyslulánin og láta enda ná saman. Enn í dag hitti ég fólk sem tók áskoruninni og þakkar meðal annars neyslusparnaðinum fyrir að hafa getað fleytt sér í gegnum Hrunið. Það sem dugði svo vel árið 2006 dugir jafn vel fyrir árið 2012 og komandi ár. Ég skora því enn og aftur á ykkur, sem ekki hafið byrjað á neyslusparnaði, að hefjast handa strax um næstu mánaðamót og láta það verða ykkar fyrsta verk að leggja 10% af tekjunum til hliðar hvort sem ykkur finnist það raunhæft eða ekki. Árangurinn kemur í ljós fyrr en seinna.
Kær kveðja,
Ingólfur H. Ingólfsson